Tifolu Marry Mallon; Anne Karnında Mikrop Kapmak

Anne Karnında Mikrop Kapmak Ve Tifolu Marry Mallon

Korioamnionit yani anne karnında mikrop kapmak ile hiç ilişkilendirilmemiş bir tarihsel olguyu ele alalım. Genellikle Tifoid Mary olarak bilinen Tifolu Mary Mallon (23 Eylül 1869 – 11 Kasım 1938), İrlanda doğumlu Amerikalı bir aşçıydı. Tifo taşıyıcısı olması nedeniyle neden olduğu Enfeksiyonlara bağlı 50’ye varan doğrulanmamış , doğrulanmış 3 ölüme neden oldu. Mary Mallon Amerika Birleşik Devletleri’nde patojenik bakteri Salmonella typhi’nin asemptomatik taşıyıcısı olarak tanımlanan ilk kişiydi.

• Aşçı olarak çalışmaya devam etti ve böylece başkalarını hastalığa maruz bıraktı.
• Bu nedenle, hayatının son yirmi yılı boyunca mahkeme tarafından 2 kez zorla karantinaya alındı.
• Mallon, toplamda yaklaşık 30 yıl tecrit edildikten sonra öldü.

Muhtemelen, annesi hamilelik sırasında enfekte olduğu için tifo ile doğdu ( Konjenital Tifo ). 15 yaşında İrlanda’dan Amerika Birleşik Devletleri’ne göç etti. Bir süre teyzesi ve amcasıyla yaşadı ve hizmetçi olarak çalıştı, ancak sonunda varlıklı ailelerin aşçısı oldu.

1900’den 1907’ye kadar 7 Yıl Boyunca Marry Mallon, New York City bölgesinde yedisi tifoya yakalanan sekiz aile için aşçı olarak çalıştı.

1900 yılında Mamaroneck, New York’ta çalıştı ve iki hafta içinde ev sakinlerinin tifo ateşi geliştirdiği görüldü.

1901’de, çalıştığı aile üyelerinin ateş ve ishal geliştirdiği ve çamaşırcının öldüğü Manhattan’a taşındı.

Haziran 1904’te zengin bir avukat olan Henry Gilsey tarafından işe alındı. Hanedeki sekiz kişiden yedisinin hastalanmasından sonra ayrıldı.

Bir hafta içinde çamaşırhaneye tifo bulaştı ve kısa süre sonra yedi hizmetçiden dördü hastalandı.

Gilsey’nin ailesinin hiçbir üyesine bulaşmamıştı çünkü ayrı yaşıyorlardı ve hizmetçiler kendi evlerinde yaşıyorlardı.

Salgın başladıktan hemen sonra Marry Mallon ayrıldı.

George Kessler tarafından işe alındığı Tuxedo Park’a taşındı. İki hafta sonra, evindeki çamaşırcıya hastalık bulaştı ve uzun zamandır ilk kez tifo vakasının görüldüğü St. Joseph Bölgesel Tıp Merkezi’ne Marry Mallon götürüldü. Araştırmacı Dr. R. L. Wilson, salgına çamaşırhanenin neden olduğu sonucuna vardı, ancak bunu kanıtlayamadı. Çünkü çamaşırhane işçisi öldü.

Ağustos 1906’da Mallon, zengin bir New York bankacısı Charles Henry da işe başladı . 27 Ağustos’tan 3 Eylül’e kadar, ailedeki 11 kişiden altısı tifo hastalığına yakalandı. Charles Henry ; Oyster Bay’de çalışan üç tıp doktorunu müfettiş olarak işe aldı ve, müfettişlere göre o sırada hastalık ‘olağandışı’ idi.

Tifo negatif olan borulardan, musluklardan, tuvaletlerden ve lağım havuzundan su örnekleri aldılar.

Müfettişlerden biri olan George Soper (Sanitasyon Mühendisi, Atık Yönetim Uzmanı) Mallon’un bir tifo taşıyıcısı olduğunu fark ederek New York Şehri Sağlık Departmanına bildirdi.

George Soper Kendisine verilen fiziksel tanıma uyan bir kadın İrlandalı aşçının tüm salgınlarda yer aldığını keşfetti. Fakat onu bulamadı. Çünkü bir salgın başladıktan sonra hiç bir adres vermeden Marry Mallon ayrılmıştı.

1906’nın sonlarında Mallon, Park Avenue’de yaşayan Walter Bowen tarafından işe alındı ve 23 Ocak 1907’de hizmetçilerinden ikisi hastaneye kaldırıldı ve evin kızı tifoya yakalandı ve öldü. Park Avenue salgını, Mallon’un enfeksiyonların kaynağı olduğunu belirlemeye yardımcı oldu.

George Soper salgını öğrendi ve Marry Mallon’un aşçı olduğunu keşfetti. Marry Mallon, halk sağlığı tehdidi olarak tutuklandı. Beş polis memuru ve Dr. Josephine Baker tarafından Mallon zorla ambulansa bindirildi. Marry Mallon, Willard Parker Hastanesine nakledildi ve orada tutuldu ve numune vermeye zorlandı. 19 Mart 1907’de Mallon, North Brother Adası’nda karantinaya alındı.

Karantinadayken haftada üç kez dışkı ve idrar örneği verdi. Dışkı örneklerinde keşfedilen çok sayıda tifo bakterisi enfeksiyon merkezinin safra kesesinde olduğunu gösterdi. Sorgulanan Mallon, ellerini neredeyse hiç yıkamadığını itiraf etti. Yetkililer safra kesesinin alınmasını önerdiler, ancak o, hastalığı taşıdığına inanmadığı için reddetti. O zamanlar safra kesesinin alınması tehlikeliydi veve bu işlemden dolayı insanlar ölmüştü. Mallon ayrıca, daha fazla para kazandıran bir iş olan aşçılıktan vazgeçmeye de isteksizdi. Kendine ait bir evi olmadığı için her zaman yoksulluğun eşiğindeydi.

Mallon’u zorla karantinaya alınma kararını tüm tıp uzmanları desteklemedi. Örneğin, Milton J. Rosenau ve Charles V. Chapin, yalnızca durumunu dikkatli bir şekilde tedavi etmesinin ve tifoyu başkalarına bulaştırmamasını sağlamanın kendisine öğretilmesi gerektiğini savundu. Her ikisi de tecridi gereksiz, aşırı katı bir ceza olarak görüyordu.

Mallon, tutuklanması ve hastaneye zorla götürülmesinin ardından sinir krizi geçirdi. 1909’da New York Sağlık Departmanına dava açmaya çalıştı, ancak şikayeti reddedildi ve dava New York Yüksek Mahkemesi tarafından kapatıldı.

Avukatına yazdığı bir mektupta kendisine ‘kobay’ muamelesi yapıldığından şikayet etti.

Tıbbi tedavisi yoğundu: Bir yıl boyunca üç aylık kürlerle böbreklerini yok etme riski bulunan ürotropin verildi. Önce bağırsaklarında, sonra bağırsak kaslarında, sonra safra kesesinde tifo olduğu söylendi.

Mallon’un kendisinin asla bir taşıyıcı olduğuna inanmadı.

Bir arkadaşının yardımıyla bağımsız bir New York laboratuvarına birkaç örnek gönderdi.

Hepsi tifo için negatif çıktı.

North Brother Adası’nda, Mart 1907’den Haziran 1909’a kadar yaptığı analizlerin neredeyse dörtte biri de tifo çıkmıştı.

Mallon’un 2 yıl 11 aylık karantinasının ardından, New York Eyaleti Sağlık Komiseri Eugene H. Porter, hastalık taşıyıcılarının artık tecrit altında tutulmaması gerektiğine ve Mallon’un aşçı olarak çalışmayı bırakmayı kabul etmesi ve serbest bırakılması halinde serbest bırakılabileceğine karar verdi.

19 Şubat 1910’da Mallon, ‘mesleğini değiştirmeye hazır olduğunu ve serbest bırakıldığında temas ettiği kişileri koruyacak hijyenik önlemleri alacağına dair yeminli beyanda bulunacağını’ söyledi.

Karantinadan serbest bırakıldı ve anakaraya geri döndü.

Serbest bırakıldıktan sonra Mallon’a çamaşırhanede bir iş verildi, burada yemek pişirmekten daha az kazandı ( 50 dolar yerine 20 dolar)

Kolunu yaraladı ve yara enfeksiyon kaptı, 6 ay boyunca hiç çalışamadı.

Birkaç başarısız yıldan sonra tekrar yemek yapmaya başladı.

Breshof veya Brown gibi sahte soyadları kullandı ve sağlık yetkililerinin açık talimatlarına aykırı olarak aşçılık yaptı. Restoranlarda, otellerde ve spa merkezlerinde çeşitli mutfaklarda çalıştı. Çalıştığı hemen her yerde tifo salgınları oluyordu.

Ancak salgınlar başlar başlamaz sık sık iş değiştirdi ve George Soper onu bulamadı.

1915’te Mallon, New York’taki Sloane Kadın Hastanesinde çalışmaya başladı. Hemen 25 kişi enfekte oldu ve ikisi öldü. Kadın doğum uzmanı Dr. Edward B. Cragin, George Soper’i aradı ve ondan yardım etmesini istedi.

George Soper, Marry Mallon’u hizmetçilerin sözlü açıklamalarından ve ayrıca el yazısından teşhis etti.

Mallon tekrar kaçtı, ancak Long Island’daki bir arkadaşına yemek götürdüğünde polis onu bulup tutukladı. Mallon, 27 Mart 1915’te North Brother Adası’nda karantinaya alındı.

İkinci karantina sırasındaki hayatı hakkında çok az şey biliniyor. 23 yıldan fazla bir süre North Brother’da kaldı ve yetkililer ona tek katlı özel bir kulübe verdi.

1918 itibariyle, anakaraya günübirlik geziler yapmasına izin verildi.

1925 yılında Dr. Alexandra Plavska adaya staj için geldi. Şapelin ikinci katında bir laboratuvar kurdu ve Mallon’a teknisyen olarak iş teklif etti.

Mallon şişeleri yıkadı, kayıtlar yaptı ve patologlar için bardaklar hazırladı.

Mallon, hayatının geri kalanını North Brother Island’daki Riverside Hastanesinde karantinada geçirdi.

Mallon, 1932’de felç geçirene kadar oldukça aktifti; daha sonra hastaneye kapatıldı.

Hiçbir zaman tamamen iyileşmedi ve vücudunun yarısı felçli kaldı.

11 Kasım 1938’de 69 yaşında zatürreden öldü.

• Gebelik önemlidir, gebelikte Marry Mallon’un annesinin Tifo geçirmesi nedeniyle; Konjenital Tifo kendisinde gelişmişti, taşıyıcı olmuştu ve bu taşıyıcılık nedeniyle;
  • Minimum 50 Kişi ölmüştür.
  • Çok sayıda salgın çıkmıştır.
• Marry Mallon hiç evlenmedi ve çocuğuda olmadı, muhtemelen partnerleri ölmüş dahi olabilir. Burası bilinmeyen bir konudur.
• Ellerini hiç yıkamıyordu ve başarılı bir aşçıydı!
• Her salgında kaçtı, kimliğini bile gizledi, ismini değiştirdi.
• Ömrünün Sonuna kadar hastalığını ve hasta olduğunu hep ret etti.
• Muhtemelen yine tifo mikrobunun etkisiyle felç geçirdi.
• Lütfen Gebelikleri Önemseyelim Ve Gebeliklerde Tasarruf Yapmayalım.
• Gebeliğin Masrafı Helaldir.
• UNUTMAYIN ! Salmonella typhi plasentayı geçerek;
  • Koryoamniyonit,
  • Düşük ve
  • Fetal ve neonatal enfeksiyona neden olabilir.
• Organizma, plasenta, sağlam amniyotik sıvı ve yenidoğanın dışkı kültürlerinde tanımlanmıştır.